Home

15

[3]  Maria de Medici in een scene ‘liefde bloeyende’

Er is sprake van een wapenstilstand. Het Twaalfjarig Wapenstilstand wel te verstaan – de Wapenstilstand in de strijd met Spanje van 1609 tot 1621. Het stadsbestuur wilde de bevolking – de burgers – hiervan op de hoogte brengen, lees doordringen van dit feit. Dit liet men dan ook door de bekende rederijkerskamer doen middels een uitvoering. Het stuk heette:  [1] ‘In liefde bloeyende’ een toepasselijk verhaal uit de Romeinse geschiedenis. De hoofdpersonen in deze verhalen moest je overigens niet zien als helden. De teksten die werden voorgedragen of afgebeeld zijn later zelfs nog vastgelegd middels een publicatie per gravure ter herhaling, dit alles om de duidelijke boodschap van de overheid over te brengen. [2] De tekstschrijver, burgemeesterszoon P. C. Hooft, had grote invloed op een nieuwe ontwikkeling in de toneelkunst: het klassieke drama. Mede door zijn keuze in thema kon het klassieke drama met goden, helden en antieke schurken voor een steeds groter publiek worden uitgevoerd.

Je begrijpt dit zijn enorme festiviteiten welke vaak in een razendsnel tempo moesten worden voorbereid en uitgevoerd. Wanneer wij het over dit evenement blijven hebben, was een niet te vergeten hoogtepunt het bezoek in 1638 van weer een zeer vooraanstaand mens. Dit keer werden wij in Nederland vereerd met een bezoek door Frankrijks koningin-moeder Maria de Medicis. [4] Het hield een informele Franse erkenning van de Nederlandse Republiek in.

Geen middelen werden geschuwd en er werd dus enorm uitgepakt mag je wel zeggen. Maria, de burgemeester en de burgers, allen dreef men in hun bootjes op het water van het Rokin (zie afbeelding), [5] waar Neptunus Maria tegemoet dobberde en de stedenmaagd met de handels god Mercurius haar begroetten. Dit soort theater zagen wij tot het eind van de jaren vijftig. Daarna wordt dit middels een andere vorm voortgezet in theaterstukken die werden opgevoerd in de Schouwburg aan de Keizersgracht.

tab

Tableaux-vivants  (living picture) Bezoek van Maria de Medicis (1638)

De theateropvoeringen voor Maria de Medicis werden via erepoorten opgevoerd in combinatie dus met de genoemde triomfantelijke. Intochten waren enigszins al ouderwets, want in het zuiden van Nederland schilderde men bij deze gelegenheden al op zeer grote doeken van enkele meters hoog, die boven in de poorten waren bevestigd. Op deze manier was het mogelijk om hemel en aarde en alles daartussen af te beelden en te figureren.

m2

Maria de Medicis, de Franse koningin, rijdt langs een speciaal voor haar opgerichte theaterpoort op de Varkenssluis in Amsterdam in 1638.

Op verschillende plaatsen in de stad waren, zoals hierboven op de afbeelding is te zien, langs de route theater-poorten opgericht: Dit waren een soort van toneelplaatsen, die hoog boven het straatleven, voor iedereen duidelijk zichtbaar, ruimte boden voor de tableaux-vivants. In dit geval waren het goden-figuranten op de toneelpoorten die op een schuin oplopend podium speelden. Zo zag men Hercules in een berevel, Mars en Minerva met helmen en speren. Verder had men ervoor gezorgd dat op de achtergrond van dit schouwspel Maria, haar eigen huwelijk zag voltrekken, dat door deze goden begunstigt werd. Een ander theaterpoort stond op de Varkenssluis. Hier was het dat Maria en anderen zagen hoe men Maria een voorspoedig moederschap uitbeeldde.

brn

Bron: René van Stipriaan, Het volle leven. Prometheus, Amsterdam 2002, p.166. De Schouwburg in 1653. Schilderij van Hans Jurriaensz. Van Baden

[1, 2] http://www.brnsoc.nl/nl/variawegwijzer/amsterdam-spinoza-wandeling/121-in-liefde-bloeyende.html Geraadpleegd op 17-3-2013

[3] Maria de Medici aanschouwt de stokebrand, die Gallië in brand doet vliegen. Een ingewikkeld tableau vivant met allerlei symbolische verwijzingen. De wereldbol, Frankrijk, vliegt in brand; Hercules repareert hem met een ijzeren koepel. Minerva en Mars tillen hem op en brengen hem weer aan het draaien. Bron: http://www.digischool.nl/ckv2/burger/burger17de/toneel/toneel17de.htm .Geraadpleegd op 20/02/2013

[4, 5] http://www.digischool.nl/ckv2/burger/burger17de/toneel/toneel17de.htm Geraadpleegd op 20/02/2013

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s